Het Round-Robin formaat

Het Round-Robin formaat of poule-systeem

Het populaire DKO-systeem wordt niet altijd door iedereen geapprecieerd : verlies 1 wedstrijd, dan heb je een veel langer parcours af te leggen. Fair is niet meteen het woord dat in gedachten opkomt.

Een waardig alternatief is het Round-Robin formaat. Op tornooien met kleine opkomst toont het meteen zijn meerwaarde naar de spelers toe : veel “speel-tijd” voor je deelname. Dit wordt veelal gecombineerd met een SKO. De hoogst gerangschikten uit elke poule van het Round-Robin systeem kunnen elkaar dan bekampen in een een SKO.

Ongeveer alle sportcompetities die tijdens hun sportseizoen een zogenaamde Heen-En-Terug spelen, werken eigenlijk een dubbel Round-Robin systeem af. Iedere speler of ploeg krijgt iedere andere speler of ploeg 2x voorgeschoteld : 1x als thuis-ploeg en 1x als bezoeker.

Onderstaand vind je een basisschema van een poule of Round-Robin voor 6 spelers.

Horizontaal en verticaal vermelden we de deelnemers, in dezelfde volgorde : hierbij schrappen we de velden op de diagonaal wegens de onmogelijkheid tegen zichzelf te spelen. Iedere deelnemer krijgt in dit geval 5 wedstrijden te spelen. En afhankelijk van het geldende tornooireglement kan het opportuun zijn om iedere wedstrijd met een zo hoog mogelijke score af te sluiten, ook een verliesmatch : verliezen met 5 – 4 is in een poulesysteem altijd waardevoller dan een 5 – 1 uitslag.

Alle 6 deelnemers spelen 5 wedstrijden in de poule ( in een competitie zou dit enkel de  “heen-ronde” zijn ). Dat levert een totaal van 15 wedstrijden, die ingedeeld kunnen worden in 5 speelrondes ( 6 deelnemers = max. 3 wedstrijden op hetzelfde moment ).
Je kan willekeurig 3 wedstrijden starten met je 6 spelers en pas wanneer er 2 wedstrijden afgelopen zijn, kan je die 4 vrije spelers opnieuw gaan combineren voor 2 nieuwe wedstrijden. Maar wanneer die 3de wedstrijd uiteindelijk beëindigd wordt, dan dienen deze 2 spelers te wachten op die 2 laatste wedstrijden om een tegenstander te krijgen. Dit levert saaie wachttijden op, die niet bevordelijk zijn voor de sfeer en het tornooi.
Beter is 5 rondes uit te werken, waarbij in elke ronde, iedere deelnemer één van de 5 andere ontmoet. En dan als tornooileider zo goed mogelijk de wedstrijden volgens de rondes te laten spelen ( indien er een tijdstabel toegepast wordt, is dat natuurlijk optimaal ).

Het uitwerken van de 5 verschillende rondes gaat als volgt :

Vooreerst schrijven we de 1 met daaronder 2. Links van de 1 schrijven we verder 3 en 4, dan gaan we omlaag, schrijven 5 en naar links om 6 zijn plaats te geven. Kolomsgewijs vinden we hier nu alle wedstrijden van deze eerste ronde.
Voor het bekomen van een tweede ronde, laten we de 1 op zijn plaats staan en verschuiven alle andere getallen 1 plaats tegen de klok in. Voor de derde, vierde en vijfde ronde verschuiven we elke keer opnieuw 1 plaats tegen de klok in. ( Een goed verstaander ziet natuurlijk ook dat er met de klok mee mag geschoven worden, maar dan natuurlijk voor iedere ronde opnieuw ).
Deze werkwijze kan gebruikt worden voor ieder aantal deelnemers waaruit een poule kan samengesteld zijn. In geval van een oneven aantal spelers, maak je een poule met een even getal spelers, gelijk aan het aantal spelers plus 1, waarbij je de Bye toekent aan de hoogste waarde. Zodoende zal er iedere ronde 1 speler rust hebben.
Wees gewaarschuwd voor het groot aantal wedstrijden indien je poules van 7 ( 21 wedstrijden ), 8 ( 28 wedstrijden ) of meer spelers zou aanmaken.

Opgelet : de rondes worden hier aangeduid met letters om duidelijk te maken dat ze niet noodzakelijk in deze volgorde dienen gespeeld te worden.
Wanneer poules gebruikt worden om spelers te elimineren en de besten te laten evolueren naar een eindronde ( SKO of anders ) is het uitkijken naar deelnemers die uit een zelfde ploeg, club, stad komen of bevriend/familie zijn. Indien zij elkaar treffen in één van de laatst gespeelde rondes, kunnen zij speculeren op de uitslag en zodoende het spelverloop en het uiteindelijke eindklassement vervalsen. Probeer altijd rondes waarin zo’n wedstrijden voorkomen eerst te spelen.
Indien 3 en 4 familieleden zijn, dan is het interessanter Ronde E niet als laatste, maar als 1ste te spelen. Niemand beschuldigt deze spelers van enige mogelijke fraude, maar discussies voorkomen is beter dan genezen.
Een extra bedenking wanneer de poule dient als voorronde : veronderstel dat de 2 hoogst gerangschikten geselecteerd zijn voor het eindtornooi, dan kan het interessant zijn de favorieten ( voor zover ze gekend zijn ) elkaar te laten bespelen in één van de eerste rondes. Zodoende is het realistisch dat het klassement van de 1ste en 2de in de rangschikking niet meer beinvloed kan worden door de wedstrijden in de laatst te spelen ronde. In geval van tijdsnood en beperkt aantal tafels, kan je hier de laatste wedstrijden volledig schrappen ( mits akkoord van alle betrokkenen ).
Een minpuntje bij deze bedenking is, dat wanneer deze betere spelers zeker zijn van hun rangschikking, zij zich niet noodzakelijk even goed inzetten voor het afwerken van hun resterende wedstrijden. Zodoende kan dit een invloed hebben op de behaalde punten van hun latere tegenstanders.
Zo zie je dat er niet altijd een pasklaar antwoord is op alle situaties. De inschatting en het oordeel blijft altijd bij de tornooiverantwoordelijke liggen.

Hierboven maak ik melding van het klassement en de rangschikking. In volgend poule-schema zijn fictieve, maar realistische uitslagen ingevuld en de resultaten berekend. Voor het gemak hebben we in deze poule al onze wedstrijden naar 5 winnende games gespeeld.
Opmerkelijk bij poules is dat het fenomeen KO ( Knock-Out ) hier niet bestaat. Het resultaat wordt hier nooit bepaald door winst of verlies in één wedstrijd. Het spelen van poules promoot als het ware de sport en het spel : ieder puntje in je voordeel kan zijn meerwaarde hebben en ieder puntje minder voor je tegenstander kan voor hem het begin van het einde zijn. Dus bij verlies ben je beter af met 4 – 5 dan met 1 – 5 en bij winst, liever met 5 – 0 dan met 5 – 4. Eenvoudig gezegd : maximaliseren van de gewonnen punten en minimaliseren van de verloren punten.

De criteria aan de hand waarvan de rangschikking opgesteld wordt, kan van tornooi tot tornooi verschillen. Ziehier een opsomming van de mogelijkhede criteria die wel eens voorkomen :
Aantal gewonnen wedstrijden ( in het diagram voorgesteld als kolom M )
Aantal verloren wedstrijden
Aantal gewonnen punten ( in diagram voorgesteld als kolom P+ )
Procentuele berekening van het aantal gewonnen punten
Aantal verloren punten ( in diagram voorgesteld als kolom P- )
Procentuele berekening van het aantal verloren punten
Procentuele berekening van de prestatie ( in diagram voorgesteld als kolom % )
Aantal run-outs
Aantal 8-ball breaks of 9-ball breaks

Niet alle opgesomde criteria zijn even representatief voor de prestatie van de spelers, maar zorg als tornooiverantwoordelijk of organisator dat iedereen op de hoogte is van van de ( volgorde van de ) correcte criteria. Dit om alle mogelijke discussies achteraf te vermijden.

Binnen het concept van een poule is het criterium Aantal gewonnen wedstrijden zeker de belangrijkste waardemeter. Daar tegenover staat het Aantal verloren wedstrijden, dat wegens het vast aantal te spelen wedstrijden in een poule, ons niets nieuws verteld en geen meerwaarde biedt in het opmaken van de rangschikking ( aantal verloren wedstrijden = totaal gespeelde wedstrijden – aantal gewonnen wedstrijden). Het is zeker niet uitgesloten dat dit ene criterium voldoende is om alle deelnemers hun correcte plaats in de rangschikking te geven. Gelijke standen kunnen veelvuldig voorkomen, daarom …

Een tweede graadmeter is zeker en vast Aantal gewonnen punten. Alle wedstrijden in de poule worden gespeeld naar een vast aantal gewonnen punten en dit tweede criterium maakt duidelijk dat ieder gewonnen punt een verschil kan maken in de uiteindelijke rangschikking. Net zoals in voetbal bij gelijke stand in de rangschikking, het doelpuntensaldo doorslaggevend kan zijn.
Evengoed is het belangrijk zo weinig mogelijk punten tegen te krijgen : het beperken vanAantal verloren punten is minstens even belangrijk als derde criterium in bovenstaand diagram.

Wanneer er na 3 criteria nog steeds geen duidelijkheid is, kunnen we nog een stapje verder gaan : procenten !
Een procentuele berekening van het aantal gewonnen of verloren punten ten opzichte van het maximum te behalen punten is eigenlijk een maat voor niets : iedereen in de poule speelt evenveel wedstrijden, waarbij de berekening altijd gebaseerd is dezelfde deler ( in dit geval 5 wedstrijden tot 5 = 25 ). Zodoende zullen spelers met een gelijk aantal gewonnen of verloren puten ook een gelijke waarde in de procentuele berekening bekomen. De criteria Procentuele berekening van het aantal gewonnen punten enProcentuele berekening van het aantal verloren punten leveren dus geen meerwaarde op voor berekening van de rangschikking.
De procentuele berekening van de prestatie heeft wel een eenduidige kijk op de zaak. Hierbij wordt de verhouding berekend tussen het aantal gewonnen punten en het totaal aantal gespeelde punten. Het totaal gespeelde aantal is de som van het aantal gewonnen punten en het aantal verloren punten of volgens bovenstaand schema P+ gedeeld door P+ plus P-. De deler ( P+ plus P- ) zal veelal een verschillende waarde opleveren, naargelang van de prestatie. Eenvoudig gezegd : maximaliseren van de gewonnen punten en minimaliseren van de verloren punten.
Deze laatste waarde kan evengoed gebruikt om een nieuwe rangschikking op te stellen tussen spelers van verschillende poules. Veronderstel dat alle eerst gerangschikten in een SKO-ronde gestopt worden, waarbij seeding gebaseerd wordt op hun prestatie : dan is de procentuele berekening van de prestatie het bepalende criterium.

Omdat dit 4de criterium een combinatie is van het 2de en 3de, hebben we eigenlijk geen specifieke nood aan de kolom met het 3de criterium, zijnde P- het aantal verloren punten. Zodoende wordt ons schema een kolom minder breed.

Eenvoud siert.

Criteria zoals Aantal run-outs en Aantal 9-ball breaks, zijn leuk om bij te houden tijdens kleine huistornooien en om er eventueel een extra prijs of bonus aan te koppelen. Maar zij zullen zelden tot nooit gebruikt worden als beslissend criterium indien er na al het voorgaande nog steeds gelijke standen voorkomen.

Ook het oorspronkelijke onderling duel tussen 2 spelers mag in een poule eigenlijk geen beslissende factor zijn. De omschrijving KO “Knock-Out”  bij het onderling duel is zeker op zijn plaats om duidelijk te maken dat die thuishoort in een SKO- of DKO-systeem en niet in een poule-systeem. Indien het wel zo zou zijn, kan één van de spelers reeds op voorhand weten dat hoe negatief of positief de uiteindelijke uitslag van die wedstrijd zou kunnen zijn. Beter is dat alle wedstrijden in de poule voor iedereen onder dezelfde druk en met dezelfde motivatie kunnen gespeeld worden.
Het spelen van een extra game, een extra korte wedstrijd of shoot-out om een uiteindelijke rangschikking te bekomen, is veel meer aangewezen en zal een eerlijker en verdienstelijker resultaat opleveren.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s